PHÍA SAU NHỮNG THÀNH CÔNG VANG DỘI: KHI NIỀM VUI NẰM Ở NHỮNG BƯỚC TIẾN NHỎ MỖI NGÀY

PHÍA SAU NHỮNG THÀNH CÔNG VANG DỘI: KHI NIỀM VUI NẰM Ở NHỮNG BƯỚC TIẾN NHỎ MỖI NGÀY

Khi mải mê chạy theo những thành tích hào nhoáng, chúng ta dễ vô tình rơi vào cái bẫy mang tên “tư duy vĩ mô”. Ta tin rằng chỉ những điều thật vang dội, những cú bứt phá đủ sức làm thay đổi cả thị trường, hay khoản thưởng cuối năm được mong chờ mòn mỏi mới đủ để chứng minh giá trị của mọi nỗ lực. Chính lối suy nghĩ ấy khiến mỗi ngày đi làm dần trở thành một hành trình dài đầy mệt mỏi, nơi cảm giác chiến thắng chỉ thỉnh thoảng mới lóe lên như vài điểm sáng hiếm hoi giữa guồng quay công việc.

Nếu nhìn sâu hơn vào tâm lý học nơi công sở, ta sẽ thấy việc chỉ tập trung vào kết quả cuối cùng là một sai lầm cơ bản. Teresa Amabile và Steven Kramer tại Harvard đã nghiên cứu và chỉ ra rằng, động cơ thực sự nuôi dưỡng năng suất và niềm cảm hứng không nằm ở những kỳ tích lớn lao lâu lâu mới có một lần. Thay vào đó, nó ẩn mình trong dòng chảy thầm lặng của những tiến bộ nhỏ bé (small wins) hàng ngày. Chỉ cần chuyển hướng góc nhìn sang những thành công “siêu nhỏ” ấy, chúng ta sẽ mở ra một nguồn năng lượng sáng tạo và sự gắn kết bền bỉ, điều mà lối tư duy vĩ mô không chạm tới được. 

Sức mạnh từ những chiến thắng nhỏ nhất: Khám phá tâm lý học của sự tiến bộ

Để tìm hiểu điều gì thực sự tạo nên động lực bền bỉ cho con người, hai nhà nghiên cứu Teresa Amabile và Steven Kramer đã thực hiện một hành trình nghiên cứu công phu: phân tích gần 12.000 dòng nhật ký làm việc của 238 chuyên gia. Từ khối dữ liệu đồ sộ ấy, họ đã đúc kết nên một chân lý mang tên “Nguyên lý Tiến triển” (Progress Principle). Phát hiện này cho thấy, trong vô vàn yếu tố có thể tác động tại môi trường công sở, điều ảnh hưởng mạnh mẽ nhất đến “đời sống nội tâm” của mỗi người chính là cảm giác bản thân đang thực sự tiến lên từng bước trong một công việc có ý nghĩa.

Chính từ đây, khái niệm “chiến thắng nhỏ” bộc lộ sức mạnh đầy kỳ diệu của nó. Đời sống nội tâm không phải là một bức tranh tĩnh lặng, mà là một hệ sinh thái luôn nhạy cảm với từng sự kiện diễn ra mỗi ngày. Mỗi khi hoàn thành một công việc, dù lớn hay nhỏ, tâm trí như được xoa dịu, căng thẳng dần tan đi, nhường chỗ cho cảm giác tin tưởng hơn vào năng lực của bản thân và niềm xác tín rằng thời gian mình bỏ ra là hoàn toàn có ý nghĩa.

Khi động lực được “tiếp lửa”, ta không còn làm việc chỉ vì trách nhiệm đè nặng trên vai hay những nghĩa vụ khô khan, mà bởi sự háo hức muốn khám phá xem mình còn có thể tiến xa đến đâu. Điểm đáng quý của những chiến thắng nhỏ nằm ở sự khiêm nhường và khả năng luôn hiện diện. Nếu như những thành công vang dội có khi cả năm mới ghé thăm một lần, thì những niềm vui bé nhỏ này lại âm thầm xuất hiện mỗi ngày, len lỏi trong từng giờ làm việc, chỉ chờ chúng ta kịp nhận ra, ghi nhận và nâng niu.

Các số liệu từ nghiên cứu đã củng cố nhận định ấy một cách đầy thuyết phục: vào những ngày con người cảm thấy hưng phấn và tự hào nhất, có tới 76% trường hợp bắt nguồn từ việc họ nhận ra mình đang tiến bộ. Ngược lại, trong những ngày tồi tệ, cảm giác bế tắc và tiêu cực lại chiếm đến 67%. Điều này cho thấy sự tiến bộ vận hành như một “bộ máy tâm lý”: chỉ cần một thành công nhỏ cũng đủ để định hình góc nhìn tích cực hơn về công việc, về đồng nghiệp, đồng thời tạo lực đẩy cho những bước tiến tiếp theo.

Tuy nhiên, bộ máy ấy chỉ thực sự khởi động khi công việc mang trong mình một “ý nghĩa” nhất định. Ý nghĩa không nhất thiết phải gắn với những mục tiêu vĩ mô, mà đơn giản là cảm giác bản thân đang đóng góp vào giá trị mà mình trân trọng. Khi một việc tưởng chừng nhỏ nhặt, như hỗ trợ đồng nghiệp hay khắc phục một lỗi nhỏ, được đặt trong mối liên kết với mục tiêu chung của tập thể, nó không còn là nhiệm vụ lặp lại nhàm chán, mà trở thành một “chiến thắng nhỏ” đáng giá. Và khi người lãnh đạo biết cách kết nối những bước tiến âm thầm ấy với bức tranh lớn, họ sẽ nuôi dưỡng được ngọn lửa đam mê và sức sáng tạo bền bỉ cho cả đội ngũ.

Phía sau những chiến thắng nhỏ: Trợ lực thực tế và Điểm tựa tinh thần

Để sự tiến bộ không còn là may mắn thoáng qua mà trở thành trạng thái quen thuộc mỗi ngày, người lãnh đạo cần chủ động xây dựng và làm chủ hai nguồn lực then chốt: các trợ lực trong công việc và sự nuôi dưỡng về mặt con người.

Trước hết là những “trợ lực” mang tính thực tế, các yếu tố trực tiếp quyết định việc công việc có thể tiến triển hiệu quả hay không. Khi mục tiêu được xác định rõ ràng, nhân viên sẽ nhìn thấy một lộ trình cụ thể, nơi mỗi bước tiến, dù nhỏ, đều có thể được ghi nhận như một thành quả thực sự. Khi được trao quyền tự chủ phù hợp, họ không chỉ hoàn thành nhiệm vụ mà còn cảm thấy mình đang làm chủ quá trình, biến công việc hằng ngày thành những chiến thắng cá nhân đầy tự hào.

Tuy nhiên, ngay cả những kế hoạch tốt nhất cũng khó đi đến đích nếu thiếu công cụ cần thiết, hoặc nếu môi trường làm việc không cho phép sai sót được xem là cơ hội học hỏi. Một tập thể chỉ thực sự tiến lên khi con người được khuyến khích sửa sai và rút kinh nghiệm, thay vì bị mắc kẹt trong vòng xoáy đổ lỗi lẫn nhau.

Trong những giai đoạn khó khăn là điều không thể tránh khỏi, chính sự bồi đắp về mặt tinh thần sẽ trở thành “tấm khiên” bảo vệ động lực của cả đội, giúp họ không gục ngã trước những rào cản mang tính tạm thời. Khi hai yếu tố này được kết hợp một cách hài hòa, tổ chức sẽ hình thành nên một môi trường làm việc kiên cường, nơi những chiến thắng nhỏ không chỉ là kết quả công việc đơn lẻ, mà dần trở thành nhịp đập của một nền văn hóa giàu sức sống, đủ mạnh để giữ vững quyết tâm của con người ngay cả khi đối mặt với những thử thách lớn nhất.

Bài viết được Psychub tham khảo và tổng hợp từ:

Amabile, T. M., & Kramer, S. J. (2011, May). The Power of Small Wins. Harvard Business Review. https://hbr.org/2011/05/the-power-of-small-wins

Nguồn ảnh: Pexels

Để lại bình luận