ĂN TẾT KHÔNG LO ÂU – NGHỆ THUẬT “DISCONNECT” ĐỂ TÁI TẠO NĂNG LƯỢNG
Tết là dịp để nghỉ ngơi, nhưng thực tế nhiều người trong chúng ta vẫn mang theo áp lực văn phòng về tận nhà. Thay vì tận hưởng sự tĩnh lặng của phố phường hay không khí chợ hoa, chúng ta lại vô thức cầm điện thoại hoặc lo lắng về công việc sắp tới ngay giữa bữa cơm gia đình. Việc chuyển từ trạng thái “chiến đấu” ở công ty sang chế độ “nghỉ ngơi” cùng gia đình là một thử thách thực sự để chúng ta có thể tận hưởng kỳ nghỉ Tết. Để thực sự tận hưởng trọn vẹn tinh thần năm mới, chúng ta cần học cách gìn giữ sự bình yên trong tâm trí suốt kỳ nghỉ lễ, và cách để quay lại làm việc một cách nhẹ nhàng và trôi chảy mà không làm mất đi trạng thái thư thái mà mình đã dày công vun đắp.
Ăn Tết trọn vẹn, sống trọn khoảnh khắc
Ngay khi đồng hồ điểm giao thừa, về lý thuyết, năm làm việc cũ đã chính thức “khép sổ”. Nhưng tất nhiên, bộ não chúng ta không phải cái máy, chẳng thể cứ nhấn nút là dừng ngay lập tức.
Để có một cái Tết thảnh thơi đúng nghĩa, bạn có thể thử thực hành phương pháp “sống trong từng ngăn thời gian của ngày” (day-tight compartments). Hãy hình dung mình đang khép lại một cánh cửa thép tạm thời ngăn mọi áp lực của năm cũ và những deadline đang chờ của năm mới ở bên ngoài. Trong “ngăn thời gian” này, nhiệm vụ duy nhất là hiện diện trọn vẹn cùng Tết: mùi nhang trầm ấm áp, mâm cơm tất niên sum vầy, hay nụ cười của con cháu khi nhận bao lì xì. Nếu tâm trí bất chợt trôi về một email chưa trả lời hay kế hoạch còn dang dở, hãy nhẹ nhàng kéo bản thân trở lại với hương hoa đang tỏa ngát hay hương vị đậm đà của miếng bánh chưng ngay trước mặt.
Tuy nhiên, kẻ thù lớn nhất ngăn cản sự hiện diện của chúng ta chính là “sợi dây vô hình” từ các thiết bị công nghệ. Guồng quay công việc hiện đại khiến chúng ta luôn ở trạng thái “chờ lệnh”, nhưng theo Vogue India, chính việc cứ phải kết nối 24/7 này là kẻ trộm thầm lặng lấy đi niềm vui ngày Tết. Cảm giác “ngứa tay” muốn check Slack hay Teams một chút thực ra rất khó cưỡng. Để trị dứt điểm, chúng ta cần thiết lập một vùng an toàn cho bản thân. Khi thấy mình không thể cưỡng lại việc lướt điện thoại vô thức, cách tốt nhất chính là ngắt kết nối hoàn toàn. Việc tạm xóa các ứng dụng công việc trong vài ngày Tết không chỉ là một mẹo nhỏ, mà là một cách hiệu quả để “thanh lọc tâm trí”. Thói quen check thông báo cũng sẽ tự nhiên biến mất khi bạn nhận ra ứng dụng không còn đó nữa.
Cuối cùng, hãy học cách đối diện với nỗi sợ bị bỏ lỡ (FOMO) và nỗi lo rằng công ty sẽ gặp trục trặc khi thiếu vắng mình. Dale Carnegie từng đưa ra một gợi ý rất đáng suy ngẫm: “Chuyện tệ nhất thì cũng đến mức nào?”. Nếu chẳng may phát sinh một sự cố nhỏ vào mùng 2 Tết, liệu doanh nghiệp có sụp đổ ngay lập tức không? Phần lớn câu trả lời là không. Khi bạn chấp nhận được “kịch bản xấu nhất”, có thể chỉ là một lời phàn nàn từ khách hàng hay một báo cáo trễ vài ngày, nỗi lo sẽ dần mất đi sức nặng. Nhờ vậy, bạn có thể gác lại áp lực, thảnh thơi tận hưởng những ngày Tết đúng nghĩa.

“Bí kíp” bỏ túi để ăn Tết không lo âu
Để giữ cho “vùng an toàn” của mình không bị xâm phạm trong kỳ nghỉ và có một ngày trở lại thật nhẹ nhàng, hãy thử áp dụng những nguyên tắc đơn giản sau đây:
- Hạn chế sử dụng thiết bị làm việc: Hãy cất laptop vào sâu trong ngăn kéo hoặc túi xách và khi thật sự có việc mới lấy ra. Đúng là “xa mặt thì mới cách lòng”, khi chiếc máy tính biến mất khỏi tầm mắt, tâm trí bạn mới ngừng nghĩ về nó.
- Gom việc vào một khung giờ: Nếu bắt buộc phải theo dõi một tình huống khẩn cấp, hãy chỉ cho phép bản thân quan tâm đúng 15 phút mỗi ngày. Tốt nhất là làm việc này vào sáng sớm, trước khi bắt đầu các hoạt động vui chơi hay đi chúc Tết.
- Bật chế độ im lặng: Hãy tắt thông báo (Mute) tất cả các hội nhóm không liên quan đến gia đình. Chỉ một tiếng “ping” từ nhóm chat công việc cũng đủ để kích hoạt cơn stress, làm hỏng cả một bữa cơm ngon bên người thân.
- Học cách tin tưởng: Hãy tin rằng đồng nghiệp, hệ thống công ty vẫn sẽ ổn dù không có bạn. Hãy tự nhắc nhở bản thân rằng tất cả mọi người đều đã nỗ lực cả năm và xứng đáng được nghỉ ngơi trọn vẹn.
- Nuông chiều các giác quan: Hãy dành thời gian cho những hoạt động nhẹ nhàng, không đòi hỏi suy nghĩ nhiều nhưng giàu trải nghiệm cảm xúc như hòa mình vào không khí rộn ràng của một buổi múa lân hay thong thả dạo bước giữa đường hoa xuân. Khi ấy, bộ não được nghỉ ngơi, còn tâm hồn lại được tưới mát bằng sắc màu, âm thanh và nhịp điệu tươi mới của mùa xuân.
- Sàng lọc email thông minh: Ngày đầu trở lại, đừng đọc email theo thứ tự cũ – mới. Hãy lướt tìm những người gửi quan trọng nhất để xử lý trước, còn lại cứ mạnh dạn bỏ qua.
- Khởi động chậm để lấy đà: Trong ngày làm việc đầu tiên, hãy bắt đầu bằng những việc nhẹ nhàng, dễ làm để tạo cảm hứng, thay vì lao ngay vào xử lý những dự án hóc búa nhất.
- Ghi chép nhưng chưa thực hiện: Nếu bỗng dưng nảy ra một ý tưởng “vàng” khi đang đi chơi gia đình, hãy ghi nhanh nó vào một cuốn sổ tay rồi quay lại ngay với cuộc trò chuyện. Tuyệt đối đừng bắt tay vào làm ngay lúc đó.
- Trân trọng thành quả của sự nghỉ ngơi: Vào ngày cuối cùng của kỳ nghỉ, hãy dành ra 10 phút để cảm nhận xem mình đã thấy sảng khoái và khỏe khoắn hơn thế nào. Hãy dùng những ký ức đẹp làm động lực để giữ sự tập trung cho tuần làm việc mới.

Hậu ăn Tết: Vượt qua “cú sốc” quay lại bàn làm việc
Phần “căng” nhất của kỳ nghỉ thực chất lại chính là ngày đầu tiên quay lại công việc. Cảm giác hụt hẫng sau Tết là điều nhiều người từng trải qua: từ không khí lễ hội rộn ràng bước thẳng vào hộp thư với hàng trăm email chưa đọc dễ khiến ta choáng ngợp và mất hứng. Nếu không khéo, trạng thái này có thể làm lu mờ mọi lợi ích mà những ngày nghỉ trước đó mang lại. Để tránh tình trạng này, Harvard Business Review khuyên bạn nên áp dụng chiến thuật “Ngày chạy đà” (Buffer Day). ếu bạn đi làm lại vào thứ Năm, hãy xem hôm đó như một buổi khởi động: sắp xếp lại bàn làm việc, cập nhật tình hình cùng đồng nghiệp và lập danh sách ưu tiên cho những đầu việc quan trọng. Hạn chế để các yêu cầu đột xuất chiếm trọn ngày đầu tiên, trừ khi đó là việc đã được lên kế hoạch từ trước. Một bước chuyển nhịp nhẹ nhàng sẽ giúp bạn trở lại guồng quay công việc mà không đánh mất sự thư thái vừa kịp vun đắp trong kỳ nghỉ.
Một bẫy tâm lý khác mà chúng ta thường mắc phải là “Ảo giác cấp bách”, cảm giác mọi việc đều đang “nước đến chân” và cần xử lý ngay lập tức. Thực tế, không phải nhiệm vụ nào cũng khẩn cấp như cảm nhận ban đầu. Lúc này, hãy tận dụng sự điềm tĩnh mà bạn vừa có được sau những ngày nghỉ để phân định rõ: việc nào thật sự cần xử lý ngay, việc nào có thể chờ. Giữ lại nhịp sống thong dong của những ngày Tết thêm một chút sẽ giúp bạn suy xét sáng suốt hơn, ra quyết định hiệu quả hơn, thay vì cuống cuồng trong áp lực tự tạo. Sự bình tĩnh không làm bạn chậm lại, nó giúp bạn đi đúng hướng.
Cuối cùng, hãy nhớ rằng mục đích của một kỳ nghỉ không chỉ là để “ngừng làm việc”, mà là để tạo ra một khoảng lặng cần thiết cho sự sáng tạo và sức khỏe lâu dài. Dale Carnegie từng nói: “Sự mệt mỏi thường không đến từ công việc, mà đến từ lo âu, thất vọng và bực dọc”. Nếu vừa hết Tết mà bạn đã lập tức bị cuốn vào vòng xoáy căng thẳng, có thể kỳ nghỉ vẫn chưa thật sự phát huy hết giá trị của nó. Hãy tận dụng ngày cuối cùng trước khi quay lại công việc để đặt ra một “quyết tâm năm mới” liên quan đến ranh giới làm việc. Dù đó là ngừng kiểm tra email sau 8 giờ tối, bảo vệ trọn vẹn giờ nghỉ trưa, hay dành thời gian cho bản thân mỗi ngày, thời điểm đầu năm là cơ hội lý tưởng để biến những thay đổi nhỏ này thành thói quen bền vững. Khi ranh giới được thiết lập rõ ràng, bạn không chỉ làm việc hiệu quả hơn mà còn giữ được sự cân bằng lâu dài cho cuộc sống.
Bài viết được Psychub tham khảo và tổng hợp từ:
Ryu, J. (2024, August 23). 6 tips on how to stop worrying about work on vacation. Vogue India. https://www.vogue.in/content/tips-on-how-to-stop-worrying-about-work-on-vacation
Moriarty, T. (2023, August 29). How to Avoid Worrying About Work on Holiday | Manage Stress Training Courses, UK | Dame Carnegie. Dalecarnegie.co.uk. https://www.dalecarnegie.co.uk/how-to-avoid-worrying-about-work-on-holiday-2/
Gribbin, T. (2018, September 6). How to Minimize Stress Before, During, and After Your Vacation. Harvard Business Review. https://hbr.org/2018/09/how-to-minimize-stress-before-during-and-after-your-vacation
Nguồn ảnh: Pexels

