NGHỈ NGƠI ĐÚNG CÁCH, LÀM VIỆC BỀN BỈ

NGHỈ NGƠI ĐÚNG CÁCH, LÀM VIỆC BỀN BỈ

Những ngày cuối năm này, dường như ai cũng đang chạy đua với thời gian. Nhưng bạn biết không, một tâm trí mệt mỏi sẽ khó lòng đón nhận được niềm vui trọn vẹn. Việc cho phép bản thân tận hưởng một kỳ nghỉ Tết không căng thẳng chính là cách để chúng ta chuẩn bị cho một năm mới phi mã. 

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng: nghỉ tay một chút không chỉ giúp chúng ta tập trung, làm việc năng suất hơn mà còn tránh được cảm giác quá tải khi phải đưa ra quá nhiều quyết định trong ngày.

• Não bộ cũng cần xả hơi: Cứ sau mỗi 20 phút tập trung cao độ, não chúng ta sẽ bắt đầu thấy thấm mệt.
• Nghỉ ngắn nhưng hiệu quả: Chỉ cần nghỉ giải lao thường xuyên một chút thôi, bạn sẽ thấy mình tỉnh táo hơn hẳn, làm việc đâu ra đấy và không bị quá tải đầu óc.
• Sức mạnh của những phút “sống chậm”: Đôi khi chỉ cần ngồi yên một lát, suy nghĩ tích cực và tạm quên đi áp lực công việc, bạn sẽ bất ngờ nảy ra những ý tưởng hay.

Lầm tưởng: Nghỉ ngơi đồng nghĩa với lười biếng

Từ lâu, văn hóa làm việc thường mặc định rằng ngồi yên là biểu hiện của sự lười biếng. Chúng ta lo ngại rằng nếu không duy trì cường độ làm việc liên tục, bản thân sẽ bị tụt hậu. Tuy nhiên, các cơ sở khoa học đã chứng minh điều ngược lại.

Dưới góc độ thần kinh học, thời gian nghỉ ngơi sẽ kích hoạt mạng lưới chế độ mặc định (default mode network) của não bộ. Trạng thái này rất hữu ích vì nó đóng vai trò quan trọng trong quá trình sáng tạo, giúp ta ghi nhớ thông tin hay giải quyết những vấn đề phức tạp.

Theo các nghiên cứu, khi nghỉ ngơi, cơ thể sẽ điều chỉnh nồng độ cortisol, từ đó ngăn ngừa tình trạng căng thẳng, kiệt sức và các bệnh lý khác. Thậm chí, những quãng nghỉ ngắn cũng mang lại hiệu quả đáng kể cho khả năng tập trung. Nghiên cứu từ Đại học Illinois đã chỉ ra rằng việc nghỉ ngơi tâm trí ngắn hạn trong khi thực hiện nhiệm vụ thực tế giúp tăng cường khả năng tập trung trong thời gian dài.

Nói cách khác, nghỉ ngơi chưa bao giờ là lãng phí, mà là việc làm vô cùng thiết thực để giúp cơ thể và trí não vận hành ở trạng thái tối ưu.

Nghỉ ngơi cũng là một phần của chiến lược

Đừng chỉ xem nghỉ ngơi là đích đến sau thành công mà hãy coi nó là một phần của thành công. Bởi lẽ, chỉ khi cho phép bản thân được nạp lại năng lượng, chúng ta mới có sức để hoàn thành mục tiêu. 

• Steve Jobs thường có những chuyến đi bộ dài để tìm kiếm những sự sáng tạo đột phá.
• Các vận động viên ưu tú luôn đưa những ngày nghỉ vào lịch trình một cách bài bản tương đương với các ngày tập luyện.
• Y khoa cũng đã xác nhận rằng cơ thể hồi phục tốt nhất trong quá trình tĩnh dưỡng, thay vì khi đang gắng sức.

Dành thời gian nghỉ ngơi một cách chủ đích không phải là bước lùi, mà chính là để giúp hành trình tiến về phía trước trở nên bền bỉ hơn.

Những lợi ích mà sự nghỉ ngơi mang lại trong môi trường làm việc

1. Giảm thiểu Căng thẳng và Kiệt sức

Khi nhân viên làm việc quá sức mà không có đủ thời gian nghỉ ngơi, họ rất dễ rơi vào trạng thái kiệt sức, dẫn đến sụt giảm năng suất và mức độ gắn kết.

• Việc khuyến khích nhân viên thực hiện các quãng nghỉ ngắn trong ngày, ngắt kết nối công việc khi về nhà và sử dụng kỳ nghỉ phép một cách trọn vẹn sẽ giúp giảm đáng kể áp lực.
• Khi có thời gian để phục hồi, nhân sự sẽ có tâm thế tốt hơn để đối mặt với áp lực và giữ được sự bình tĩnh trong các tình huống thách thức.

2. Cải thiện Sức khỏe Tinh thần

Não bộ của chúng ta sản sinh ra một loại sóng não beta liên quan đến sự căng thẳng khi thực hiện các nhiệm vụ đòi hỏi tư duy cường độ cao. Nếu chúng ta duy trì trạng thái này liên tục suốt cả ngày, lượng sóng beta này sẽ gia tăng và tích tụ gây nên kiệt sức, chán nản.

• Khi chúng ta nghỉ ngơi, các vùng não bộ khác nhau sẽ được kích hoạt, làm giảm cường độ sóng beta. Nói cách khác, việc dành thời gian tạm xa công việc sẽ ngăn chặn sự tích tụ căng thẳng trong não bộ.
• Nhờ đó, nhân viên có thể duy trì trạng thái tâm lý ổn định và góc nhìn tích cực hơn đối với công việc và cuộc sống.

3. Thúc đẩy Sáng tạo và Năng suất

Những ý tưởng đột phá thường xuất hiện khi tâm trí được thả lỏng hoàn toàn thay vì dưới áp lực cường độ cao. Khoa học đã chứng minh rằng não bộ con người cần sự thay đổi và những quãng nghỉ ngắn để tái tạo khả năng tập trung, tránh tình trạng “bão hòa” do môi trường làm việc đơn điệu. Việc chủ động nghỉ giải lao không chỉ là giải pháp tạm thời mà còn là chiến lược hiệu quả để duy trì hiệu suất bền vững và khơi nguồn cho những ý tưởng mới.

Bên cạnh đó, giấc ngủ tốt cũng đóng vai trò thiết yếu trong việc hệ thống hóa thông tin và duy trì “chức năng điều hành” của não bộ (executive function) , yếu tố quyết định khả năng tư duy logic và quản lý cảm xúc. Khi được nghỉ ngơi đầy đủ, nhân viên sẽ đạt mức năng lượng và sự tập trung cao nhất, giúp tối ưu hóa năng suất và khả năng sáng tạo. 

Làm việc có chọn lọc, nghỉ ngơi có chủ đích

Nỗ lực hoàn thành 100% khối lượng công việc trước kỳ nghỉ thường là một cái bẫy tâm lý tai hại, khiến chúng ta bước vào kỳ nghỉ trong trạng thái kiệt quệ thay vì thư thái. Theo chuyên gia Scott Edinger, việc “ám ảnh” phải giải quyết mọi thứ chỉ khiến bạn rơi vào vòng xoáy áp lực phút chót, dẫn đến sự suy giảm khả năng phán đoán và bão hòa sáng tạo. Thay vì cố gắng  hoàn thành hết những gì còn tồn đọng, chiến lược thông minh hơn là làm việc có chọn lọc: tập trung xử lý 2-3 nhiệm vụ then chốt để đảm bảo công việc vận hành ổn định và mạnh dạn để lại những dự án chưa thực sự khẩn cấp.

Bản lĩnh của người làm việc hiệu quả nằm ở việc dám chấp nhận sự dang dở có chủ đích. Khi chúng ta chủ động thiết lập ranh giới về những việc sẽ hoàn thành sau Tết, chúng ta cũng đồng thời giải phóng tâm trí khỏi những gánh nặng vô hình để cho phép bản thân thực sự được nghỉ ngơi. 

Lời kết

Việc chú trọng khuyến khích nghỉ ngơi và phục hồi sức lực mang lại những tác động tích cực và sâu rộng đến sức khỏe tinh thần, năng suất cũng như khả năng sáng tạo của đội ngũ nhân sự.

Thông qua việc tạo điều kiện cho nhân viên nghỉ giải lao, áp dụng các cơ chế làm việc linh hoạt, thúc đẩy lối sống lành mạnh và đảm bảo thời gian nghỉ ngơi hợp lý, tổ chức đang khẳng định cam kết mạnh mẽ đối với sức khỏe tổng thể của nhân viên, đồng thời giúp họ phòng tránh hiệu quả tình trạng kiệt sức.

Đã đến lúc các doanh nghiệp cần nhìn nhận đúng đắn vai trò của sự nghỉ ngơi và phục hồi trong việc xây dựng một đội ngũ vững vàng, từ đó thực sự ưu tiên sức khỏe và sự cân bằng của nhân viên trong chiến lược phát triển của mình. Hãy nhớ rằng: Nghỉ ngơi là một phần của quy trình làm việc. Chỉ khi thực sự “off-mode”, chúng ta mới có đủ nhiên liệu để bắt đầu năm mới 2026 với sức bật và sự sáng tạo cao nhất. 

Bài viết được Psychub tham khảo và tổng hợp từ: